Geometrik tushunchalar

Perimetr — bu tekis shaklning tashqi chegarasi uzunligi. U shaklning barcha tomonlarini qo'shish orqali hisoblanadi. ...

Yuza — bu tekis shaklning ichki qismini qancha joy egallaganini ko'rsatuvchi kattalik. U kvadrat birliklar bilan o'lc...

Hajm — bu uch o'lchamli jismning qancha bo'sh joy egallaganini ko'rsatuvchi kattalik. U kub birliklar bilan o'lchanad...

Simmetriya — bu shaklning ikki teng qismga bo'linishi xossasidir. Agar shakl biror o'q bo'yicha ikkiga bo'linsa va ik...

Simmetriya o'qi — bu shaklni ikki teng va bir-biriga mos qismga bo'luvchi to'g'ri chiziqdir. Masalan, aylana cheksiz ...

Markaz simmetriyasi — bu shaklning ma'lum bir markaziy nuqta atrofida 180° burilganda o'ziga to'liq mos kelish xossas...

Diagonal — bu ko'pburchakda qo'shni bo'lmagan ikki uchni birlashtiruvchi kesmadir. Masalan, to'rtburchakda 2 ta diago...

Radius — bu doira (yoki sfera) markazidan uning chetidagi istalgan nuqtaga bo'lgan masofadir. Bir doiradagi barcha ra...

Diametr — bu doiraning markazidan o'tuvchi va uning ikki chekkasini birlashtiruvchi eng uzun vatar. Diametr radiusnin...

Vatar — bu doiradagi istalgan ikki nuqtani birlashtiruvchi kesmadir. Doiraning markazidan o'tuvchi vatar diametr deb ...

Tangent chiziq — bu doiraga aynan bitta nuqtada teginadigan to'g'ri chiziqdir. Tangent chiziq va shu teginish nuqtasi...

Parallel chiziqlar — bu bir tekislikda joylashgan va hech qachon kesishmaydigan ikkita to'g'ri chiziqdir. Ular orasid...

Perpendikulyar — bu bir-biriga 90° burchak hosil qilib kesishuvchi ikki chiziqdir. Belgi sifatida ⊥ ishlatiladi. Masa...

Koordinata tekisligi — bu gorizontal x o'qi va vertikal y o'qidan iborat ikki perpendikulyar o'qli tekislikdir. Ular ...

Vektor — bu aniq yo'nalishi va uzunligi (moduli) bo'lgan kattalikdir. U strelka bilan ifodalanadi: boshi — boshlang'i...

Konveks shakl — bu istalgan ikki ichki nuqtani birlashtiruvchi kesma doimo shaklning o'zida qoladigan shakldir. Aylan...

Konkav (botiq) shakl — bu kamida bitta «ichkariga botgan» tomoni yoki burchagi bo'lgan shakldir. Bunday shakllarda ba...

Ko'pburchak — bu uchta yoki undan ortiq to'g'ri kesmalardan tashkil topgan yopiq tekis shakldir. Har ikki qo'shni tom...

Muntazam ko'pburchak — bu barcha tomonlari bir xil uzunlikda va barcha ichki burchaklari bir xil bo'lgan ko'pburchakd...

Ichki burchak — bu ko'pburchakning ikki qo'shni tomoni orasida, shaklning ichki tomonida hosil bo'luvchi burchakdir. ...

Tashqi burchak — bu ko'pburchakning bir tomonini davom ettirganda qo'shni tomon bilan hosil bo'luvchi burchakdir. Har...

Balandlik — bu geometrik shaklda asosga perpendikulyar o'tkazilgan kesma yoki masofadir. U shaklning eng baland nuqta...